Brexit zmienił zasady prowadzenia działalności transportowej pomiędzy Polską a Wielką Brytanią. Przewoźnicy wykonujący przewozy do Zjednoczonego Królestwa muszą obecnie mierzyć się z bardziej rygorystycznymi procedurami celnymi, częstszymi kontrolami oraz znacznie surowszą odpowiedzialnością za naruszenia przepisów.
Dla polskich firm transportowych, spedytorów oraz kierowców oznacza to konieczność zachowania szczególnej staranności przy przygotowaniu dokumentacji oraz zabezpieczeniu pojazdów. Nawet nieumyślne uchybienia mogą prowadzić do zatrzymania towaru, wysokich kar finansowych, a w niektórych przypadkach również do odpowiedzialności karnej lub administracyjnej.
Zaostrzone kontrole po Brexicie
Brytyjskie służby graniczne, w szczególności Border Force oraz HM Revenue & Customs (HMRC), prowadzą szczegółowe kontrole pojazdów przekraczających granicę.
Kontrola może obejmować:
- weryfikację dokumentów celnych,
- kontrolę dokumentów przewozowych CMR,
- sprawdzenie numerów referencyjnych MRN,
- kontrolę zgłoszeń w systemie CDS (Customs Declaration Service),
- kontrolę pochodzenia i klasyfikacji towarów,
- sprawdzenie zabezpieczenia pojazdu i przestrzeni ładunkowej,
- fizyczną kontrolę przewożonego ładunku.
Każda niezgodność pomiędzy dokumentacją a rzeczywistym ładunkiem może skutkować zatrzymaniem towaru oraz wszczęciem postępowania przez brytyjskie organy.
Odpowiedzialność za nielegalny przewóz osób i towarów
Jednym z największych zagrożeń dla przewoźników pozostaje odpowiedzialność za przewóz osób nielegalnie ukrywających się w pojazdach (tzw. clandestine entrants).
Brytyjskie przepisy przewidują możliwość nałożenia wysokich kar finansowych nie tylko na kierowcę, ale również na:
- właściciela pojazdu,
- przewoźnika,
- operatora transportowego,
- podmiot wynajmujący pojazd.
Odpowiedzialność może powstać także wtedy, gdy nie zostanie wykazane zachowanie odpowiednich środków zabezpieczenia pojazdu.
Ryzyko dotyczy również przewozu:
- towarów zakazanych,
- towarów niewłaściwie zgłoszonych,
- towarów przekraczających dopuszczalne limity,
- ładunków niezgodnych z deklaracją celną.
Kontrola dokumentów ma kluczowe znaczenie
W praktyce wiele postępowań wynika nie z celowego naruszenia prawa, lecz z błędów formalnych.
Najczęściej dotyczą one:
- nieprawidłowych deklaracji celnych,
- błędnych kodów taryfowych,
- brakujących numerów EORI,
- niezgodności pomiędzy dokumentami CMR a fakturami handlowymi,
- błędów w zgłoszeniach eksportowych,
- niekompletnej dokumentacji przewozowej.
Każdy przestój na granicy oznacza wymierne straty finansowe zarówno dla przewoźnika, jak i jego kontrahentów.
Jak ograniczyć ryzyko odpowiedzialności?
Profesjonalne przedsiębiorstwa transportowe powinny wdrożyć wewnętrzne procedury pozwalające ograniczyć ryzyko naruszeń.
W szczególności warto zadbać o:
- kontrolę kompletności dokumentacji przed wyjazdem,
- regularne szkolenia kierowców i spedytorów,
- kontrolę zabezpieczenia naczep, plomb oraz zamków,
- dokumentowanie kontroli pojazdu przed przekroczeniem granicy,
- właściwe archiwizowanie dokumentacji przewozowej,
- procedury zgłaszania nieprawidłowości.
Coraz większego znaczenia nabiera również wdrażanie procedur compliance w przedsiębiorstwach transportowych, obejmujących zarządzanie ryzykiem oraz zgodność działalności z przepisami prawa krajowego i międzynarodowego.
Odpowiedzialność przedsiębiorcy nie kończy się na granicy
Postępowania prowadzone przez brytyjskie organy mogą mieć wpływ również na działalność przedsiębiorcy w Polsce.
W zależności od okoliczności konieczna może być analiza:
- odpowiedzialności przewoźnika wynikającej z zawartych umów,
- odpowiedzialności cywilnej wobec kontrahentów,
- odpowiedzialności członków zarządu,
- obowiązków wynikających z prawa transportowego,
- możliwości dochodzenia odszkodowania lub obrony przed nałożonymi karami.
Dlatego każda sprawa wymagająca kontaktu z brytyjskimi organami powinna być oceniona nie tylko pod kątem prawa brytyjskiego, ale również konsekwencji wynikających z prawa polskiego.
Kompleksowa pomoc prawna dla przedsiębiorców
Kancelaria Adwokacka Anna Matelska z siedzibą w Warszawie świadczy pomoc prawną przedsiębiorcom prowadzącym działalność transportową i logistyczną na rynku międzynarodowym.
Oferujemy wsparcie w szczególności w zakresie:
- analizy odpowiedzialności przewoźników,
- doradztwa dotyczącego przewozów międzynarodowych,
- sporów związanych z kontrolami celnymi,
- przygotowywania procedur compliance dla firm transportowych,
- opiniowania umów przewozowych i logistycznych,
- reprezentacji przedsiębiorców w postępowaniach administracyjnych i sądowych,
- koordynacji spraw prowadzonych równolegle w Polsce i Wielkiej Brytanii we współpracy z lokalnymi kancelariami.
Bezpieczeństwo prawne w transporcie międzynarodowym
Rosnąca liczba kontroli oraz coraz bardziej rygorystyczne przepisy powodują, że prowadzenie działalności transportowej wymaga nie tylko doświadczenia operacyjnego, ale również odpowiedniego przygotowania prawnego.
Wdrożenie właściwych procedur, prawidłowe przygotowanie dokumentacji oraz bieżące doradztwo prawne pozwalają znacząco ograniczyć ryzyko kosztownych sporów, zatrzymania towarów oraz wysokich kar administracyjnych.
Jeżeli prowadzisz działalność transportową lub logistyczną obejmującą przewozy do Wielkiej Brytanii i potrzebujesz wsparcia w zakresie prawa transportowego, celnego lub międzynarodowego, Kancelaria Adwokacka Anna Matelska w Warszawie zapewnia kompleksową pomoc prawną dostosowaną do potrzeb przedsiębiorców działających na rynku krajowym i międzynarodowym.
